Kwanten

Met wat hulp van mijn vader en mijn oma, Maria Johanna Kwanten, tekende ik als kind op een A3-tje een stamboom. Het was de stamboom van de familie Kwanten, want daar wisten zij het meeste van. Oma vertelde over haar veel te vroeg overleden zus Truus – ‘een hele lieve meid’ – en over de rest van de familie. Vanaf de dood van haar broer Piet in 1996 was zij de enige overgebleven Kwanten van haar generatie. Haar overlijden op 16 oktober 2009 was dan ook het einde van een hele generatie. Maar geen vergeten generatie. Met dank aan alle foto’s en verhalen.
Als basis heb ik de gegevens van eerdere onderzoeken gebruikt, van onder meer Pierre Rip, Peter Kwanten, Nardus Bos en Fred van Westbroek. Dit heb ik gecombineerd met mijn eigen gegevens, data uit de vele online archieven die tegenwoordig te raadplegen zijn en gegevens die ik bij het Centraal Bureau voor Genealogie (CBG) heb verzameld.

De naam Kwanten/Quanten
De naam Kwanten is waarschijnlijk afkomstig uit wat nu Belgisch Limburg is. De connectie met de Nederlandse tak, met Joachim Quan

ten (geboren circa 1750) als stamvader, is echter nog altijd niet ontdekt. Inmiddels zijn verschillende pogingen ondernomen om de ontbrekende schakel te vinden, maar vooralsnog is er meer niet dan wel bekend over het leven van Joachim Quanten.

Nog altijd leven er vele Kwantens in Belgisch Limburg, met name in het stadje Hamont. Vandaar dat de Geschied- en Heemkundige Kring ‘De Goede Stede Hamont’ rond de eeuwwisseling onderzoek heeft gedaan naar de herkomst van de naam en de familie. Guido Tijskens en Luk van de Sijpe schreven in 2000 het boekje Afstammelingen van een honderdjarige – De familie Quanten/Kwanten. Daarin schreven zij dat er voor de oorsprong van de naam Kwanten verschillende theorieën de ronde doen. Een daarvan is dat de familienaam is afgeleid van het Middel-Nederlandse woord ‘quant’. Dit zou ‘gezel, kameraad, guit, snaak, windbuil’ kunnen betekenen.

Volgens Tijskens en Van de Sijpe is de meest gangbare theorie dat Kwanten een samentrekking is van de woorden ‘kwade’ en ‘hand’. In deze context had ‘kwant’ de betekenis van teutenknecht. Teuten behoorden tot een volk van rondtrekkende kooplieden afkomstig uit de Belgische Kempen. De eerste generaties van mannen die in Hamont de naam Kwanten droegen, hielden zich inderdaad veel met koopmanschap bezig. De stamvader van de Belgische ‘Hamont’ tak is Hendrick Dircx. Hij werd in 1602 geboren. Waar, dat is vooralsnog onbekend. Zoals zijn naam doet vermoeden, heette zijn vader Dirck (de Ketelaer). Een ketellapper. Hendrick kreeg echter de bijnaam Quant. Een naam die niet bij zijn broers of zussen voorkwam. Zijn kinderen kregen echter wel de achternaam Quanten mee. Het is het begin van de familie Quanten/Kwanten. Hendrick maakt daar nog een groot deel van mee, want hij behaalde de voor die tijd zeer uitzonderlijk leeftijd van 103 jaar!